Монголын эдийн засаг уул уурхайн гадна тэлэх үү?
Зэсийн үнийн өсөлт төсвийн орлогыг нэмэгдүүлж байгаа ч бодлого боловсруулагчид өөр салбарт хөрөнгө оруулах шаардлагатайг сануулж байна.
Б. Батбаяр
Улаанбаатарын хөрөнгийн бирж дээр өнгөрсөн улиралд арилжааны хэмжээ гуравны нэгээр өссөн байна. Гадаадын хөрөнгө оруулагчид уул уурхайн бус салбарт анхаарлаа хандуулж эхэлсэн нь энэ өсөлтийн гол хүчин зүйл гэж шинжээчид үзэж байна.
Гэвч эдийн засгийн бүтэц өөрчлөгдөөгүй хэвээр байна. Экспортын дийлэнх хувийг зэс, нүүрс бүрдүүлсээр байгаа бөгөөд боловсруулах үйлдвэрлэлийн эзлэх хувь сүүлийн арван жилд бараг өсөөгүй.
«Одоогийн орлого бол боломж мөн, харин баталгаа биш» гэж Дэлхийн банкны төлөөлөгч тайлбарлав. Түүний хэлснээр түүхий эдийн үнэ буурах мөчлөг эргэн ирэхэд бэлтгэлгүй байх нь хамгийн том эрсдэл юм.
Засгийн газрын дунд хугацааны хөтөлбөрт боловсруулах үйлдвэрлэл, аялал жуулчлал, мэдээллийн технологийн салбарыг дэмжих заалт тусгагдсан. Гэхдээ хэрэгжилтийн хугацаа, санхүүжилтийн эх үүсвэр тодорхойгүй хэвээр байгааг шинжээчид шүүмжилж байна.
Хөрөнгө оруулалтын орчны хувьд хууль эрх зүйн тогтвортой байдал нь гадаадын хөрөнгө оруулагчдын хамгийн их санаа зовдог асуудал байна. Сүүлийн таван жилд уул уурхайн холбогдолтой хууль тогтоомжид арав гаруй удаа өөрчлөлт орсон.
Эдийн засагчид дараагийн хоёр жилийг шийдвэрлэх үе гэж үзэж байна. Түүхий эдийн үнэ өндөр байх энэ хугацаанд бүтцийн шинэчлэл хийж чадвал дараагийн мөчлөгийг илүү тэсвэртэй угтах боломжтой.
Б. Батбаяр